পানামা খাল (ইংৰাজী: Panama Canal, স্পেনীছ: Canal de Panamá) হৈছে পানামাত অৱস্থিত ৭৭.১ কি:মি: দৈৰ্ঘ্যৰ এটা খাল যি আটলান্টিক মহাসাগৰৰ সৈতে প্ৰশান্ত মহাসাগৰক স্ংযোগ কৰিছে। এই খালটি খন্দাৰ কামটো ১৮৮১ চনতে ফ্ৰাঞ্চে আৰম্ভ কৰিছিল যদিও প্ৰযুক্তিগত অসুবিধাৰ কাৰণত সফল নহ’ল। পিছত আমেৰিকাই ১৯০৪ চনত এই খালটি খন্দাৰ কাম হাতত লয় আৰু ১৯১৪ চনত এই খাল খন্দাৰ কাম সম্পূৰ্ণ হয়। এই খাল খন্দাৰ ফলত প্ৰশান্ত মহাসাগৰ আৰু আটলান্টিক মহাসাগৰৰ মাজত চলাচল কৰা জাহাজবোৰৰ দূৰত্ব বহুখিনি হ্ৰাস পালে।এই খাল সম্পূৰ্ণ হোৱাৰ আগতে দক্ষিণ আমেৰিকা মহাদেশৰ দক্ষিণৰ কেপ্ হৰ্ণ পথেদি যাত্ৰা কৰিব লগা হোৱাৰ বাবে জাহাজবোৰৰ যথেষ্ট সময়, পৰিশ্ৰম আৰু ধনৰ অপচয় হৈছিল। বৰ্তমান এই খালেদি আটলান্টিক মহাসাগৰৰ পৰা প্ৰশান্ত মহাসাগৰ পাবলৈ গঢ়ে ২০ ঘন্টাৰ পৰা ৩০ ঘন্টা সময়হে লাগে। বিশ্ব অৰ্থনীতি সূদৃঢ় কৰাৰ লগতে বিভিন্ন দেশৰ পাৰস্পৰিক সম্পৰ্ক উন্নত কৰাৰ ক্ষেত্ৰত এই খালৰ যথেষ্ট অৱদান আছে। নিৰ্মাণকাৰ্য্য চলি থকাৰ সময়ৰ পৰা এই খালটি প্ৰ্থমে কলম্বিয়া, তাৰ পাচত ফ্ৰাঞ্চ আৰু তাৰ পাচত আমেৰিকাই নিয়ন্ত্ৰন কৰিছিল। অৱশেষত ১৯৭৭ চনত আমেৰিকা আৰু পানামা চৰকাৰৰ মাজত হোৱা এক চুক্তি অনুযায়ী ১৯৯৯ চনত এই খালৰ সম্পূৰ্ণ নিয়ন্ত্ৰন পানামা চৰকাৰে লাভ কৰে।

পানামা খাল
{{{alt}}}
A schematic of the Panama Canal, illustrating the sequence of locks and passages
Original owner La Société internationale du Canal
Principal engineer John Findlay Wallace (1904–05), John Frank Stevens (1905–07), George Washington Goethals (1907–14)
Date of first use ১৫ আগষ্ট, ১৯১৪
Locks 3 locks up, 3 down per transit; all two lanes


(2 lanes of locks; locks built in three sites)

Status Open, extension in process
Navigation authority Panama Canal Authority

লগতে পঢ়কসম্পাদনা কৰক

মানচিত্ৰসম্পাদনা কৰক

Panama Canal
             
km
mi
 
Atlantic Ocean(Caribbean Sea)
 
 
 
 
 
 
 
   
0 Atlantic Entrance,Manzanillo Bay Breakwater entrance
 
         
 
8.7
5.4
Port of Colon, Cristobal
 
         
 
 
 
 
 
     
Colón, cruise terminal, MIT, Free Trade Zone, Airport
 
           
Cristobal harbor,Atlantic passenger station
 
 
 
   
 
 
             
Third Bridge
   
 
       
             
       
 
   
1.9
1.2
Gatun Locks3 chambers, 26 মিটাৰ (85 ফুট)
       
 
   
Atlantic Locks(3 chambers; Water saving basins)
       
 
   
   
 
       
 
 
 
 
 
       
 
 
 
       
Gatun Dam,Chagres River hydroelectricity, spillway
   
 
       
24.2
15.0
Gatun Lake
   
 
 
 
   
Gatún River, causeway, Monte Lirio bridge
   
 
       
   
 
       
   
 
       
8.5
5.3
Gamboa
       
 
   
Chagres River,Madden Dam, Alajuela Lake
   
 
     
 
with hydroelectricity
             
12.6
7.8
Culebra Cut(Gaillard Cut)
   
 
 
 
 
 
Continental watershed, summit
   
 
       
Centennial Bridge (Pan-American Highway via Panama City)
   
 
       
             
1.4
0.9
Pedro Miguel Locks1 chamber, 9.5 মিটাৰ (31 ফুট)
 
           
Pacific Locks(3 chambers; Water saving basins)
 
           
1.7
1.1
Miraflores Lake
 
 
 
       
             
1.7
1.1
Miraflores Locks2 chambers, 16.5 মিটাৰ (54 ফুট); spillway
 
 
 
 
 
 
 
 
 
             
13.2
8.2
Port of Balboa
           
 
             
Diablo, Corozal passenger station, Airport, Terminal
       
 
   
Balboa
 
 
 
 
 
 
 
 
total
Bridge of the Americas (Arraiján–Panama City)
   
 
       
77.1
47.9
Pacific Entrance
 
Pacific Ocean(Gulf of Panama)
 Legend 
             
Navigable canal(maximum draft: 39.5 ফুট (12.0 মিটাৰ))
             
Third set of locks lane(under construction)
             
Non-navigable water
             
Dock, industrial or logistical area
           
Water flow direction
             
Panama Canal Railway(passenger station, freight station)
             
City, village or town


চিত্ৰভঁৰালসম্পাদনা কৰক

Panorama of Pacific entrance of the canal. Left: Pacific Ocean and Puente de las Americas (Bridge of Pan-American Highway); far right: Miraflores locks.

তথ্যসূত্ৰসম্পাদনা কৰক

বাহ্যিক সংযোগসম্পাদনা কৰক

স্থানাংক: 9°04′48″N 79°40′48″W / 9.08°N 79.68°W / 9.08; -79.68